หลายคนเวลาไปกินกุ้งเผาแล้วเห็นก้อนแข็งๆ สีแดงส้มอยู่บนหัวกุ้ง มักจะเรียกว่า “มันกุ้ง” และเข้าใจว่าเป็นไขมันที่สะสมอยู่ในหัวกุ้ง แต่ความจริงแล้วก้อนสีส้มที่เห็นชัดๆ นั้นไม่ได้เป็นมันกุ้งอย่างที่คิด สิ่งที่เรียกกันว่า “แก้วกุ้ง” แท้จริงคือรังไข่ของกุ้ง หรือ ovary ที่เจริญเต็มที่แล้ว โดยเฉพาะในกุ้งตัวเมียที่อยู่ในช่วงพร้อมสืบพันธุ์ รังไข่จะมีสีส้มถึงแดงเข้ม และเมื่อผ่านความร้อนจากการเผาหรือต้ม ก็จะจับตัวแน่น กลายเป็นก้อนแข็งๆ สีสวยชวนกินอย่างที่เราเห็นกัน
.
ส่วนที่เรียกว่า “มันกุ้ง” จริงๆ แล้วคืออวัยวะที่ทำหน้าที่คล้ายตับและตับอ่อนของกุ้ง มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า hepatopancreas ลักษณะจะออกนุ่มๆ เหลวๆ สีเหลืองส้ม ไม่ได้แข็งเป็นก้อนเหมือนแก้วกุ้ง และมักจะกระจายอยู่บริเวณหัวกุ้งเช่นกัน จึงทำให้หลายคนสับสนและเรียกรวมๆ กันไป
.
ทั้งแก้วกุ้งซึ่งเป็นรังไข่ และมันกุ้งที่เป็นอวัยวะย่อยอาหารนั้น สามารถรับประทานได้ตามปกติ หากกุ้งสดและสะอาด ก็ไม่ได้มีสารพิษตกค้างสะสมอย่างที่หลายคนกังวล สีส้มแดงที่เห็นไม่ใช่สัญญาณอันตราย แต่เป็นธรรมชาติของสารอาหารและเม็ดสีในรังไข่กุ้งที่พัฒนาเต็มที่แล้วด้วยซ้ำ หลายคนยังมองว่าเป็นส่วนที่อร่อยที่สุด เพราะมีรสมัน เข้มข้น และให้สัมผัสแน่นหนึบต่างจากเนื้อกุ้ง
.
ครั้งหน้าถ้าเห็นก้อนสีส้มแข็งๆ บนหัวกุ้งเผา ก็รู้ไว้ได้เลยว่านั่นไม่ใช่ไขมันอย่างที่เข้าใจผิดกันมานาน แต่คือรังไข่ของกุ้งตัวเมียที่โตเต็มที่ หรือที่เรียกกันติดปากว่า “แก้วกุ้ง” นั่นเอง และสามารถกินได้อย่างสบายใจหากมาจากแหล่งที่สะอาดและสดใหม่

.

---

When people see a firm orange lump in a grilled prawn’s head, they often think it’s “shrimp fat.” In reality, it’s the prawn’s ovary, fully developed in female prawns. When cooked, it becomes firm and bright orange.
.
The real “shrimp fat” is the hepatopancreas, a soft, creamy yellow-orange organ that works like a liver and pancreas.
.
Both parts are edible if the prawn is fresh and clean. The orange color is natural—and for many, it’s the tastiest part.